Blog

Natuurlijk leren

Natuurlijk leren

21st eeuw vaardigheden

De afgelopen weken heb ik veelvuldig moeten horen dat Auke gewoon in de pas moet gaan lopen omdat het nu eenmaal zo werkt in de maatschappij. Mensen die veel van hem houden en het beste voor hem willen, blijven beweren dat hij op zijn huidige school moet blijven omdat hij moet leren hoe het systeem werkt. Hij zou erbij gebaat zijn om in oud onderwijs te leren omdat hij dan makkelijker doorstroomt naar ouderwets voortgezet onderwijs en uiteindelijk de oude economie. Auke heeft een moeder die met hart en ziel gelooft dat er een innovatie economie nodig is om Nederland een mooie toekomst te bieden. Zijn moeder denkt dat zelfbewuste zelfstandige professionals die economie gaan trekken, vanuit hun passie en talent. Bovendien gelooft zijn moeder dat plezierig werken aan gezamenlijke doelen je leven rijk maakt en de economie welvarender. Gelukkig heeft hij ook een vader die in zijn moeder gelooft en dezelfde visie heeft. We zijn het erover eens dat Auke van school moet, dat we een school moeten vinden waar zijn talent kan bloeien zonder dat het hem de ruimte kost en zonder dat hij op eieren moet lopen. Dat breekt hem nu op.

Vertrouwen

Onze uitgangspunten zijn dat Auke goed kan leren en we ons daar geen zorgen over maken. Hij is leergierig en nieuwsgierig en cognitief lijkt hij zaken snel op te pakken. We maken ons geen zorgen of hij sociaal emotioneel het in zich heeft om zich te kunnen ontwikkelen tot een zelfbewust zelfstandig en leuk mens om mee te leven. Leuk is hij al, zelfstandig hoeft nog niet en zelfbewust is hij nu vooral over zijn minder goede kanten. We zouden graag zien dat hij zich bewust is van al zijn talent, van zijn essentie die liefde heet en van alles dat hij nog kan worden. Zo zal zijn zelfvertrouwen groeien en daar is op zijn oude school te weinig ruimte voor. En volgens mij hebben we nu een school gevonden die hem werkelijk leert te zijn wie hij kan worden vanuit intrinsieke kracht, passie en talent. Een school die hem stimuleert zijn eigenheid te ontdekken, hem uitdaagt zijn potentie te benutten en hem de ruimte geeft om te doen wat hij wil.

De democratische school voor natuurlijk leren

We maakten de afgelopen week kennis met Maaike van Mourik van basisschool de Vallei (toen in Renkum, vanaf aug 2015 gevestigd in Driel, Gelderland). Volledig ontroerd heb ik haar boek gelezen. Wat een bevlogen mens, wat een daadkracht en wat een prachtig ideaal. Als dit werkelijk plaatsvindt daar in Renkum, dan wil ik ook op die school leren. We mochten langskomen. Alles wat in haar boek staat, is vertaald naar de kleine school in Renkum .

De school wordt gerund door kinderen op een democratische wijze. Ze overleggen met elkaar welke regels er zijn en welke uitzonderingen die regel bevestigen. Ze leren op een natuurlijke wijze samenwerken door het gesprek met elkaar aan te gaan. Elke dag.

Ze leren op natuurlijke wijze te willen leren, want als ze iets willen kunnen (bijvoorbeeld een hut bouwen) dan moeten ze daar iets voor doen (maak een plannetje met je coach of een andere leerling), competenties voor ontwikkelen (bouwtekening maken, budget samenstellen, uitrekenen hoeveel planken er nodig zijn en uitzoeken wie je kan helpen) en uiteindelijk een diploma voor halen (veilig timmerendiploma). Vervolgens bouwen ze de hut en mogen ze een motie indienen dat zij eigenaar zijn van de hut en men toestemming moet vragen om erin te mogen spelen.

Terwijl we met Maaike staan te praten komt een jongetje van 9 jaar naar haar toe. “Maaike”, zegt hij: ” Je weet toch dat de kopjes in jouw kantoor jouw verantwoordelijkheid zijn?” Maaike bevestigt dit. “Ik heb zojuist de keuken opgeruimd en de afwas gedaan” en Maaike concludeert dat ze dan zelf haar kopjes moet afwassen. Stralend beaamt hij dit en rent weer weg. Volgens Ralph kunnen ze op zijn werk nog iets leren van deze manier van feedback geven…

Loslaten

De kinderen mogen zelf bepalen of en wanneer ze wat willen leren. Uitgangspunt is dat je niet niet kan leren en dus is spelen ook leren. Ze leren iedere dag, geven iedere dag vorm aan hun eigen systeem (eigen regels en structuur). Omdat hun omgeving steeds verandert, hun school keihard groeit en kinderen allemaal iets anders willen. Maar ze doen dit vanuit gedeelde waarden, vaste waarden, sociocratische waarden.

Ik heb er alle vertrouwen in dat Auke gaat leren wat hij moet leren, cognitief gezien. Ik heb er op deze school alle vertrouwen in dat de school er alles aan doet om zelfstandige zelfbewuste mensen aan het voortgezet onderwijs af te leveren. Het democratische stelsel dat ze hanteren stimuleert dit. Het coachingssysteem zorgt ervoor dat de kinderen over ambities, kerndoelen en de lat gaan nadenken. Dat ze zelf mogen beslissen wat, wanneer en of ze iets willen leren, stimuleert hun intrinsieke motivatie en hun vertrouwen dat uniek zijn toegevoegde waarde heeft.

Het zal wel even duren voordat Auke de rust heeft om een boek te pakken, want hij vindt het zo geweldig dat hij van alles mag, dat hij van gekkigheid niet weet waar hij moet beginnen. Stralend rent hij van het ene projectje naar het volgende. Dat mag, hij moet het keurslijf afdoen en de rust weer terug vinden. De meeste vragen die ik deze week heb beantwoord, gingen over ons denken in het bestaande patroon. ‘Ja, ja, maar op een gegeven moment moeten kinderen toch wel gaan leren. Anders missen ze de aansluiting in de werkelijke maatschappij.’ Alsof de school je voorbereidt op het werkelijke leven. Voor Auke is school al 2,5 jaar bittere werkelijkheid. Het zal de komende jaren zijn werkelijkheid zijn. En ja, kinderen leren door te spelen, kinderen leren van ons voorbeeldgedrag en kinderen leren van experimenteren. Volgens mij leren we kinderen op school nu vooral rustig te zijn en stil te zitten.

Twee van de mooiste opmerkingen van Auke deze week: ‘Mam, op deze school mag je gewoon wat drinken als je dorst hebt…‘ en terwijl hij aan het trommelen was ‘oh oh oh, ik wil hierna ook nog leren bakken. En ik moet nog een hut bouwen…‘. Volgens Auke is basisschool de Vallei een superschool en veel mensen reageren met: ‘Ja natuurlijk vindt hij dat, maar hij moet wel gestuurd worden, want kinderen willen niet uit zichzelf staartdelingen leren.’ We zullen zien wat hij allemaal gaat leren!

Investeer in nieuw onderwijs

Ik nodig jullie allemaal uit om het boek van Maaike aan te schaffen. Het is gratis te downloaden, maar door aanschaf van de hard copy spek je de schoolkas waar de kinderen hun projecten mee financieren. Je kan Maaike een mail sturen en dan stuurt ze het je toe. Geloof je in vernieuwend onderwijs, ga dan in gesprek met Maaike en laat haar het verhaal vertellen, haar bevlogenheid zal je raken.

Ik hou jullie op de hoogte van onze ervaringen. En als je benieuwd bent naar de ervaringen van andere ouders? Ze staan in het boek van Maaike en er is een moeder die een boek geschreven heeft over haar zoektocht. Of kijk op de website: www.basisschooldevallei.nl

designed by teslathemes